Konu Başlıkları:
- Kan
Yağları Nelerdir?
- Kan
Yağlarının Düzeyi Ne Olmalı?
Kolesterolümüz Yüksekse Ne Yapmalıyız?
Neler Yiyelim? Nelerden Kaçınalım?
Önce mutlaka
doktorumuza görünmeliyiz. Doktorunuz kan yağlarınızın profilini, kan tetkikleriyle
ortaya çıkardıktan sonra beraberinde başka risk faktörlerinin de olup olmadığını
değerlendirecek ve tedavi için ne şekilde bir yaklaşımda bulunacağını size
söyleyecektir.
Tedavide birinci
basamak diyettir. Diyetin özü, kolesterolden zengin gıdalardan yani hayvansal
yağlar dahil olmak üzere her türlü katı yağlardan uzak durmaktır. Ek olarak
fazla kilonuz da varsa her türlü ekmek-tahıl türü yiyeceklerden de uzak durmalıyız.
Bitkisel yağlar (zeytinyağı, ayçiçeği yağı, pamuk, mısır, fındık, soya vs) kolesterol
içermediklerinden kullanılabilir.
Tek başına
diyet ile kan yağları her zaman istenilen düzeye indirilemez. Bu durumlarda
doktorunuz gerekirse diyete ek olarak ilaç tedavisi uygulayacaktır. İlaç tedavisinin
süresini doktorunuz belirleyecektir. Bu süre genelde oldukça uzun belki de yaşam
boyu olabilir. Kolesterol yüksekliğinde ilaç kullanımı Kolesterol yüksekliğinde
ilaç kullanımına doktorunuz karar verecektir.
Kan yağlarının
yüksekliğinde ilaç tedavisi
Kolesterol yüksekliğinin
ilaçla tedavisinde en çok kullanılan ilaçlar statinlerdir (atorvastatin, simvastatin,
pravastatin vs). Statinler kolesterolün karaciğerdeki fazla yapımını azaltarak
yüksek seviyeleri normale indirirler. Statinler
büyük çalışmalarla binlerce insan üzerinde kullanılmış ve yararlılığı kanıtlanmış
ilaçlardır. Bu ilaçlar damar hastalığı olanlarda, darlıkların
probleme neden olma olasılığını azaltmakta, hatta darlıkların gerilemesini bile
sağlayabilmektedir. Damar hastalığı olmayanlarda ise damarlarda hastalık
gelişmesini önlemektedir.
Görüldüğü gibi
damar sağlığı açısından son derece yararlı olan bu ilaçlar hakkında özellikle
nadir görülebilen bazı yan etkilerinden dolayı oldukça yanlış düşünceler bulunmaktadır.
Her ilaçta olduğu gibi bu ilaçların da bazı yan etkileri bulunmaktadır. Bunlardan
en çok bilineni kaslar ve karaciğer üzerine olan yan etkilerdir. Oldukça nadir
(%0.08) görülen kaslar üzerine olan yan etkileri, çoğunlukla yüksek dozlarda
ve yağları düşürücü birden fazla ilaç kullanıldığı zaman olabilmektedir. Karaciğer
üzerine olan yan etkiler ise karaciğer enzimlerinin yükselmesi şeklindedir,
%0.5-%2 oranında görülür ve çoğunlukla dozla ilgilidir. Böyle bir şey olması
ise karaciğer hasarını göstermez. Bu yan etkinin olması da çoğunlukla ilacın
kesilmesini gerektirmez, doz azaltılır veya başka bir statin verilirse sorun
çoğunlukla çözümlenir.
Doktorunuzun sizi
belli zamanlarda kontrollere çağırmasının nedenlerinden biri de bu tür yan etkilerin
ortaya çıkıp çıkmadığını anlamak ve böyle bir şey varsa gereken önlemleri almaktır.
Aslında bu ilaçların karaciğer yağlanmasına bağlı enzim yükselmelerini bile
normale indirebildiği bilinmektedir.
Unutulmamalıdır
ki hiç yan etkisi olmayan ideal bir ilaç henüz yoktur. Önemli olan
ilacın sağlayacağı yararın, oluşturabileceği bir takım yan etkilerinin çok
çok üzerine olmasıdır.
Neler
yiyelim? Nelerden kaçınalım?»